Atasözleri

Toplam 2,676 atasözü bulundu. Alfabetik sıraya göre listeleniyor.

beş parmak (parmağın) bir (biri) olmaz

belirli bir insan topluluğu içinde benzerlikler olabileceği gibi farklılıklar da olabilir.

20

beş tavuğa bir horoz yeter

birçok kadını yönetmek veya korumak için bir erkek yeter.

21

beterin beteri var

çok kötü bir duruma düşen kimse, bundan daha kötü durumların da bulunduğunu düşünerek avunmalıdır.

20

bey ardından çomak çalan çok olur

güçlü bir kişi ile yüz yüze bulunduklarında ağızlarını açamayanlar, o gittikten sonra aleyhinde atıp tutarlar.

21

bey aşı borç, düğün aşı ödünç

beyin sofrasında ağırlanan kimsenin karşılık olarak beye ziyafet vermesi kolay olmadığından bu bir borç olarak kalır; düğün aşı yiyen de günün birinde kendisinin yapacağı düğüne önceden gittiği düğün sahibini çağırır böylece borcun altından kalkmış olur.

25

bey mi yaman, el mi yaman

baştaki ne kadar güçlü görünürse görünsün, asıl güç halktadır.

20

beyazın (akın) adı (var), esmerin (karanın) tadı (var)

beyaz tenli olanlar güzel sayılsa da gerçek güzellik ve şirinlik esmerlerdedir.

21

beyde bulunmayan elde neler var

beylerde olmayan öyle şeyler vardır ki halkta bulunur.

19

beyler buyruğu yoksula kan ağlatır

yöneticiler, uygulanması güç buyruklar vererek halkı sıkıntıya sokarlar.

25

beylik çeşmeden su içme

resmî işlerde dikkatli olmak gerekir.

21

beylik fırın has çıkarır

devlet görevlisi olmak insana birçok kazanç sağlar.

23

bez alırsan Mısır'dan (Musul'dan), kız alırsan asilden

ne alacaksanız cinsini, aslını biliniz, güvenerek alınız.

21

bezirgân züğürtleyince geçmiş defterleri yoklar

1) tüccar züğürtleyince, belki bir kimsede alacağım kalmıştır diye eski defterlerini gözden geçirir; 2) vaktiyle önemli işler yapmış olanlar, düşkünlüklerinde eski durumlarını anarak, anlatarak avunmaya çalışırlar.

25

bıçağı kestiren kendi suyu, insanı sevdiren kendi huyu

bir şeyin, bir kimsenin değeri, kendisinde aranılan özel niteliklerle artar.

26

bıçak kınını kesmez

kötüler yararlandıkları kimselere kötülük etmekten çekinirler.

27

bıçak yarası geçer (onulur), dil yarası geçmez (onulmaz)

hakaret, ağır söz vb. gönül kırıcı davranışların hiçbir zaman unutulmayacağını anlatan bir söz.

20

bıldır yediği hurmalar, bu yıl götünü tırmalar

aradan bir yıl geçmiş, davranışının karşılığını şimdi görüyor, yaptığının acısı bugün çıkıyor.

25

bıldırcının beyliği arpa biçimine kadardır

her kazancın bir sonu vardır.

20

bilmemek ayıp değil, öğrenmemek (sormamak) ayıp

insanın her şeyi bilmemesi kusur değildir ama bilmediği bir işi sorup öğrenmeden yapmaya kalkışması kusurdur.

22

bin bilsen de bir bilene danış

bir insan bir şeyi ne kadar iyi bilirse bilsin, gene de onu kendisinden daha iyi bilen bulunabilir.

22

bin dost az, bir düşman çok

dostun ne denli çok olursa olsun onlardan zarar gelmez ama bir tek düşmanın olsa hep zarar görme tehlikesi içerisinde yaşarsın.

25

bin işçi, bir başçı

her işe, baş olacak bir kimse gerekir.

22

bin nasihatten bir musibet yeğdir

yaşanan olaylar, öğütlerden çok daha etkilidir.

25

bin ölçüp bir biçmeli

yapılacak bir işin bütün yönleri önceden çok iyi düşünülmeli, sonra işe başlanmalıdır.

24

bin tasa bir borç ödemez

borçlu ne denli üzülürse üzülsün borç sıkıntısından kurtulamaz.

22

binicinin sağı solu olmaz

1) uzman kişi, hangi yöntemi uygularsa uygulasın başarılı olur; 2) işini titizlikle yürüten kişinin, çalışanlarına her zaman iyi davranması beklenemez.

21

bir abam (postum) var atarım, nerede olsam yatarım

tek başına yaşayan bir kimse, sorumluluğunda başkaları olmadığı için rahat hareket eder.

22

bir acı kahvenin kırk yıl hatırı vardır

iyilik küçük de olsa unutulmaz.

24

bir adama kırk gün (deli dersen deli, akıllı dersen akıllı olur) ne dersen o olur

sürekli telkinlerle bir kişinin bilinç altına birtakım inançlar, duygular yerleştirilebilir.

27