Atasözleri

Toplam 2,676 atasözü bulundu. Alfabetik sıraya göre listeleniyor.

yaş kesen baş keser

çeşit çeşit yararları olan ağacı sadece odun sağlamak için kesen insan canına kıymış gibi büyük bir suç işlemiş olur.

34

yaş yetmiş iş bitmiş

yaşı ilerlemiş insandan fayda beklenmez.

26

yaşı at pazarında sorarlar

akıllı olmanın yaşla ilgisi yoktur, bazı küçükler büyüklerden daha akıllı olabilir.

28

yaşın arasında (yanında) kuru da yanar

beğenilmeyen tutumlarından dolayı cezalandırılan kişiler yanında suçsuzlar da suçlular gibi hırpalanırlar.

25

yatan (hasta yatan) ölmez, eceli yeten ölür

hasta olan eceli gelmemişse ölmez; sapasağlam biri de eceli gelmişse sağlıklıyken ölüverir.

27

yatan (yatar) aslandan (kurttan), gezen (yeler) tilki yeğdir (iyidir)

1) az güçlü olup çalışan, çok güçlü olup çalışmayandan daha başarılı olur; 2) soylu, güçlü olmadıkları hâlde geçimlerini sağlamak için çalışanlar soylu, güçlü olup da tembel tembel oturanlara yeğlenirler.

26

yatan ölmez, yeten ölür

hasta olan eceli gelmemişse ölmez; sapasağlam biri de eceli gelmişse sağlıklıyken ölüverir.

26

yatanın yürüyene borcu var

1) çalışmayanın sürekli olarak çalışana borcu vardır; 2) çalışmayarak bir şeyden yararlanan kişi, bu kolaylığı, çalışıp o şeyi meydana getirene borçludur.

26

yatsının faziletini güveyden sormalı

eskiden gerdeğe yatsı namazından sonra girildiğinden güvey için yatsı çok önemliydi tıpkı bunun gibi birçok kimse için önemli bulunmayan bir durum kimi kişiler için özel bir önem taşır.

26

yavaş atın tekmesi yavuz olur

yumuşak huylu kimseler öfkelendiklerinde aşırı davranışlarda bulunurlar.

26

yavaş tükürüğün sakala zararı var

sert davranmak gereken durumlarda gevşek davranan kişi bu tutumunun zararını görür.

33

yavru kuş, yuvada gördüğünü yapar

aile içinde edinilen görgü, eğitimin temelidir.

26

yavuz hırsız ev sahibini bastırır

biri, suçunu zarar verdiği kimseye yüklediğinde söylenen bir söz.

24

yayı, atıcısına vermeli

ülkenin yönetimine, bunu başarıyla yerine getirebilecek olanlar seçilmelidir.

26

yaz yalan, kış gerçek

yazın yaşama koşulları kolay kışın zordur, tıpkı bunun gibi bazı olaylar önem vermeye değmez ama bazı olaylar çok dikkatli ve özenli olmamızı gerektirir.

26

yaza çıkardık danayı, beğenmez oldu anayı

yetiştirdiğimiz, büyüttüğümüz gençler, bizi beğenmezler.

26

yazın araması, kışın taraması olmazsa herkes besler mandayı

iyi bir iş yapılmaya çalışılırken karşılaşılan sıkıntılara herkes kolay kolay katlanamaz.

26

yazın başı pişenin, kışın aşı pişer

1) yazın güneş altında çalışan, ailesinin kışlık ihtiyacını kazanır; 2) gençliğinde çok çalışıp varlık edinen hastalığında veya ihtiyarlığında rahat eder.

27

yazın çalışan, kışın gülüşür

yazın çalışan kışın rahat eder.

27

yazın gölge hoş, kışın çuval boş

1) yazın keyifli yerlerde tembel tembel oturan kışın yiyecek bulamaz; 2) gençliğinde kazanç peşinde koşmayıp zevke dalan hastalığında veya ihtiyarlığında perişan olur.

46

yazın gölge kovan, kışın karın ovar

yazın çalışmayıp keyif ve zevk ile vakit geçiren çiftçi, nasıl kışın aç kalırsa çalışma gücü ve ortamı bulunduğu hâlde zamanını değerlendirmeyen ve geleceğini düşünmeyen kişi de çalışma olanakları kalmadığı zaman öyle perişan olur.

29

yazın sıcakta terleyen, kışın soğukta üşümez

yazın çalışan kışın rahat eder.

17

yazın yorulmayan, kışın kurulmaz

yazın çalışan kışın rahat eder.

18

yedi adım yolun, bir yudum suyun hakkı vardır

iki insanın tanışıp kaynaşması ve aralarında bir dostluk bağı oluşması için özel bir kurala, yola, yönteme gerek yoktur, kısa bir yolculuk, küçük bir ikram bile bu yakınlığı sağlayabilir.

25

yeğniyi yel alır, ağır yerinde kalır

hoppa züppe kimseler, hiçbir yerde barınamazlar; ağırbaşlı olanları kimse tedirgin edemez.

16

yel gibi gelen sel gibi gider

emek vermeden ele geçen para kısa zamanda çarçur olur gider.

17

yel kayadan ne koparır (alır, anlar, aparır)

sağlam karakterli kişiler, sağlam temele dayanan işler önemsiz etkilerle sarsılmaz.

23

yel üfürdü, sel (su) götürdü

mal birdenbire ve sebepsiz ortadan yok oluverdi.

15

yem istemez, su istemez

elde tutulması hiçbir külfet getirmez.

29

yemeyenin malını yerler (demine hu çekerler) (üstüne bir bardak su içerler)

pintinin yemeye kıyamayarak biriktirdiği malı, sağlığında gücünün yetmediği kişiler, öldükten sonra da mirasçıları bol bol yerler.

17