Deyimler

yangına körükle gitmek

gerginliği, uzlaşmazlığı artıracak biçimde davranmak: 'Bey, bana teselli verecek yerde sen de yangına körükle gidiyorsun.' -H. R. Gürpınar.

109

yangından mal kaçırır gibi

bir işte gereksiz telaş ve ivedilik göstererek, herkesten saklamaya çalışarak.

50

yanık kokmak

1) is kokmak; 2) ortalıkta bir şeyin yandığını anlatan koku bulunmak.

101

yanılgıya düşmek

bilmeden bir yanlışlık yapmak: 'Eski bakan bir yanılgıya düşmüştü.' -Ç. Altan.

103

yanına almak

1) yanında çalıştırmak: 'Ben seni yanıma alayım ama çok para veremem.' -Ö. Seyfettin. 2) geçimini sağlamak için yanında bulundurmak: Annesini yanına almış. 3) beraberinde götürmek.

44

yanına bırakmamak (koymamak)

cezasız bırakmamak, öç almak: 'Böylece yaptıklarını yanlarına bırakmamış olacağım, insanlar neden öldürüldüğümüzü anlayacaklar.' -A. Ümit.

103

yanına kâr kalmak

cezasız kalmak: 'Galiba bu tarihî günün yüzü suyu hürmetine Beyoğlu'nda sürtüp durmaları yanlarına kâr kaldı.' -H. Taner.

115

yanına salavatla varılmaz

1) çok pahalı olan şeyler için kullanılan bir söz; 2) kibirli, gururlu kimseler için kullanılan bir söz; 3) çok öfkeli kimseler için söylenen bir söz.

53

yanına salavatla yaklaşılmak

birini yanına gitmekten korkmak, çekinmek: 'Biliyorum, yarın bu kâğıtları yazanların da yanlarına salavatla yaklaşılacak.' -A. Ağaoğlu.

42

yanıp durmak

pişman olmak: 'Herife bir tokat yahut bir yumruk yerleştiremediğine bile yandı durdu.' -P. Safa.

111

1) güçlü bir aşk ile sevmek; 2) bir şeyi elde etmek için güçlü bir istek duymak: 'Her şeyden önce bir bakanlık koltuğuna kurulmak ihtirasıyla yanıp tutuştuğunu ve oraya varmak için her vasıtayı mübah saydığını sezip anlamamış mıydı?' -Y. K. Karaosmanoğlu. 3) elde edemediği bir şey için büyük üzüntü duymak: 'Fabrikayı boşaltmaları için dışarıdan çağrı yapılırken kaçma arzusuyla yanıp tutuşanlar oldu.' -L. Tekin.

115

yanıp yakılmak

sızlanmak, şikâyet etmek: 'Ali Safa Bey bir şeye çok yanıp yakılıyordu, işini daha gizli görebilirdi.' -Y. Kemal.

45

yanıt hakkı doğmak

cevap hakkı doğmak: 'Anlamamı istediler. Yanıt hakkı doğarmış, bu da gereksiz dediydim dediydin meselesine götürürmüş işi.' -N. Meriç.

48

yanıt vermek

yanıtlamak, cevaplamak.

47

yankı uyandırmak

bir olgu çevrede duygusallık, düşünce, dedikodu gibi tepki yapmak: 'Memleket dışında bile birtakım yankılar uyandırmaya başlamıştı.' -Y. K. Karaosmanoğlu.

106